ပြင်ပအနုပညာ (Outsider Art) / အကြမ်းထည်အနုပညာ (Art brut) လှုပ်ရှားမှု အနှစ်ချုပ်


၁။    ပြင်ပအနုပညာ (Outsider art) သို့မဟုတ် အကြမ်းထည်အနုပညာ (Art brut) ဆိုသည်မှာ အနုပညာသင်တန်း တက်ရောက်ထားခြင်းမရှိသော၊ လူ့အဖွဲ့အစည်းနှင့် ကင်းကွာနေသော သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာခံစားနေရသူများက ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ရိုးရာအစဉ်အလာပြင်ပမှ ဖန်တီးထားသည့် အနုပညာလှုပ်ရှားမှုတစ်ခု ဖြစ်သည်။


၂။    ဤအနုပညာသည် ပင်မရေစီးကြောင်း ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမားရိုးကျစံနှုန်းများ၏ လွှမ်းမိုးမှုမှ ကင်းလွတ်ကာ ဖန်တီးသူ၏ စစ်မှန်သော၊ ရိုးရှင်းဖြူစင်သော ခံစားချက်များကို လွတ်လပ်စွာ ပုံဖော်ထားခြင်းဖြစ်သည်။


၃။    ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် ကမ္ဘာစစ်များကြောင့် စိတ်ပျက်နေသော ပင်မရေစီးကြောင်း အနုပညာရှင်များနှင့် စိတ်ရောဂါကုဆရာဝန်များသည် ဤကဲ့သို့သော အကြမ်းထည်အနုပညာများတွင် စေ့ဆော်မှုအသစ်များနှင့် ပိုမိုစင်ကြယ်သော ဖန်တီးနိုင်စွမ်းများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။


၄။    သို့သော်လည်း အနုပညာရှင်များကို "ပြင်ပလူ" ဟု ခေါင်းစဉ်တပ်ခြင်းသည် သူတို့ကို လူ့အဖွဲ့အစည်းမှ ပိုမိုဖယ်ကြဉ်ရာရောက်သည်ဟု ဝေဖန်မှုများရှိလာသဖြင့် ယခုအခါတွင် ယင်းအမျိုးအစားသတ်မှတ်ချက်ကို ခေတ်မမီတော့ကြောင်း ရှုမြင်လာကြသည်။


၅။    မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ ဤလှုပ်ရှားမှုသည် အသိအမှတ်မပြုခံရဖူးသော ထူးချွန်သည့် ဖန်တီးရှင်များ၏ လက်ရာများကို အလင်းရောင်ပေးနိုင်ခဲ့ပြီး အနုပညာ၏ နယ်နိမိတ်ကို များစွာကျယ်ပြန့်သွားစေခဲ့သည်။